28.7.11

Ολυμπία Παπαδούκα.

εφημεριδα ΑΥΓΗ:
Πέθανε χθες, σε μεγάλη ηλικία, η ηθοποιός και αγωνίστρια της Αντίστασης Ολυμπία Παπαδούκα.
Eφυγε χθες από τη ζωή η ηθοποιός, συγγραφέας και αγωνίστρια της Εθνικής Αντίστασης Ολυμπία Παπαδούκα. Γεννημένη από φτωχή οικογένεια, μαθήτευσε στο πλάι της Μαρίκας Κοτοπούλη, ενώ σπούδασε παράλληλα και μουσική. Κατά τη διάρκεια της Κατοχής υπήρξε ένα από τα πιο δραστήρια μέλη του ΕΑΜ Θεάτρου, ενώ στο σπίτι της έκρυβε τον πολύγραφο όπου τυπώνονταν πολλές από τις προκηρύξεις της οργάνωσης -μάλιστα μια φορά οι κρυμμένες προκηρύξεις της έπεσαν πάνω στη σκηνή!

























Για την αγωνιστική της δράση, η Ολυμπία Παπαδούκα «ανταμείφθηκε» με την καταδίκη της και τον εγκλεισμό της στις Γυναικείες Φυλακές Αβέρωφ από το 1948 έως το 1952. Κατά τη διάρκεια της φυλάκισής της, η ηθοποιός θεωρήθηκε «αντιηγετική» και για το λόγο αυτό διατυπώθηκαν κατηγορίες εναντίον της από την κομματική ηγεσία της φυλακής.
Μετά την αποφυλάκισή της πήρε μέρος σε δεκάδες θεατρικές παραστάσεις, ραδιοφωνικά έργα και κινηματογραφικές ταινίες, μεταξύ των οποίων αξέχαστη θα μείνει η εμφάνισή της στο πλάι της Μελίνας Μερκούρη στη Φαίδρα το 1962 και στην Κραυγή γυναικών το 1978, αλλά και στα Η Κύπρος στις φλόγες (1964) και Δάφνις και Χλόη ’66 (1966).
Την εμπειρία της από τη φυλακή η Ολυμπία Παπαδούκα κατέγραψε το 1981 στο βιβλίο της Γυναικείες Φυλακές Αβέρωφ, ίσως το καλύτερο για την γυναικεία εμπειρία της φυλακής, όπως σημειώνει η ιστορικός Τ. Βερβενιώτη. Σε αυτό, πέρα από τις αφηγήσεις που καταγράφονται, περιλαμβάνονται και φωτογραφίες που έβγαλε η ίδια παράνομα από την είσοδο και τους εσωτερικούς χώρους του κτιρίου των γυναικείων φυλακών. Ακόμη, πριν από μερικά χρόνια αποτύπωσε με τη φωνή της τραγούδια των φυλακισμένων γυναικών σε cd που κυκλοφόρησε το 2002.

 















Επίσης την εμπειρία και τη γνώση της για τον κόσμο του θεάτρου κατά τη διάρκεια της Κατοχής η Ολ. Παπαδούκα αποτύπωσε στο βιβλίο της Το θέατρο της Αθήνας (Κατοχή - Αντίσταση - διωγμοί), μια ιδιαίτερα σημαντική μαρτυρία για το ΕΑΜ των ηθοποιών.




 

Τέλος, αξίζει να σημειωθεί ότι ο αδελφός της, Θανάσης Παπαδούκας, 
υπήρξε οπερατέρ του κινηματογραφικού συνεργείου του ΕΛΑΣ, από το φθινόπωρο του 1944
μέχρι λίγο μετά τη Συμφωνία της Βάρκιζας.
Και το κινηματογραφικο εργαστηριο αδελφοι ΠΑΠΑΔΟΥΚΑ (οπου δουλευε ο Θανασης)
ηταν αυτο που ειχε τυπωσει/εμφανισει ολο το υλικο του κινηματογραφικου συνεργειου
δηλαδη απο τις αρχες 1943 εως την παραδοση των οπλων το 1945.

20.6.11

Dinos Petroyannis points out his picture on a poster designed to commemorate the 50th anniversary of the arrival of exiles from the Greek mainland to the island of Ikaria

Dinos Petroyannis, 87, points out his picture on a poster designed to commemorate the 50th anniversary of the arrival of exiles from the Greek mainland to the island of Ikaria.
Though the exiles were political prisoners, they were greeted as friends and guests by islanders.
Petroyannis had been a Communist partisan during World War II.

The graphic designer of the poster and also the curator of the exhibition with the title "IKARIA 1947-1997, 50 years after" with photographs and documents is Manolis Kasimatis phototipographer and member of association no profit FOTOGRAFIZONTAS.

OΝτίνος Πετρόγιαννης δειχνει την φωτογραφια του στην αφισσα την περιοδο που ηταν πολιτικος εξοριστος στην Ικαρία.
Η αφισσα ειναι σχεδιαση του Μανώλη Κασιματη οπως και η επιμελεια της εκθεσης φωτογραφίας και ντοκουμεντων που εγινε επι την ευκαιρια των πενηντα χρονων απο την πρωτη αφιξη των πολιτικων εξοριστων στο νησί.

18.6.11

ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΟ ΣΥΝΕΔΡΙΟ Μετακινήσεις πληθυσμού στην Ελλάδα της δεκαετίας του 1940 .1-3 Ιουλίου 201 1 • Κομοτηνή • Τμήμα Ιστορίας και Εθνολογίας

 ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΟ ΣΥΝΕΔΡΙΟ
Δημοκρίτειο Πανεπιστήμιο θράκης - Τμήμα Ιστορίας και Εθνολογίας
Civil Wars Study Group
(Ομάδα Μελέτης Εμφυλίων Πολέμων)




Παρασκευή 1 Ιουλίου 2011
17.00 Υποδοχή συνέδρων  17.15 Χαιρετισμοί
17.30-19.15: ΣΥΝΕΔΡΙΑ Ι
Μετακινήσεις από τη βουλγαρική ζώνη κατοχής
Πρόεδρος: Κωνσταντίνος Κ. Χατζόπουλος (Δημοκρίτειο Πανεπιστήμιο Θράκης)
Βασίλης Ριτζαλέος (ΓΑΚ Κομοτηνής)
 Έλληνες Εβραίοι από την Ανατολική Μακεδονία και τη Θράκη στα τάγματα εργασίας κατά τη βουλγαρική κατοχή
Νίκος Καραγιαννακίδης (Ιόνιο Πανεπιστήμιο) - Παναγιώτης Αμπεριάδης (ιστορικός - ερευνητής)
 Τυπολογία ατομικών μετακινήσεων και πρωτοβουλιών φυγής από τη βουλγαρική ζώνη κατοχής στην Ανατολική Μακεδονία,  1941-44
Σοφία Αυγέρη (MA, εκπαιδευτικός)
 Τα «ντουρντουβάκια»: Μετακινήσεις πληθυσμού από τη βουλγαροκρατούμενη Ξάνθη για αναγκαστική εργασία στη Βουλγαρία
Γιάννης Τσαρούχας (ΓΑΚ Σερρών)
 «Νεοπρόσφυγες» από τη βουλγαροκρατούμενη ζώνη στη Νιγρίτα και την περιοχή της κατά το 1941
18.50 - 19.15 Συζήτηση  19.15 - 19.30 Διάλειμμα
19.30-21.45: ΣΥΝΕΔΡΙΑ 2
Στρατός, αντάρτες και πολίτες στη διάρκεια της Κατοχής
Πρόεδρος: Ανδρέας Ανδρέου (Πανεπιστήμιο Δυτικής Μακεδονίας)
Ελένη Κουρμαντζή (Πανεπιστήμιο Ιωαννίνων)
 Τα γερμανικά «αντίποινα» και τα κατεστραμμένα χωριά του Νομού Ιωαννίνων
Σπύρος Ζέρβας (Πανεπιστήμιο Ιωαννίνων) - Χρύσα Γιαννοπούλου (Πανεπιστήμιο Μακεδονίας)
Διερευνώντας τη μνήμη του «αιματοβαμμένου εντελβάις». Η περίπτωση των καμένων χωριών του ελληνοαλβανικού συνόρου (6-10/7/1943)
Βασιλική Κομπιλάκου (Ιστορικά Αρχεία Μουσείου Μπενάκη)
Αρχηγείο Παρνασσίδας - Αρχηγείο Γκιώνας του ΕΛΑΣ. Μετακινήσεις και σχηματοποίηση του φρονήματος κατά το ξεκίνημα του αντάρτικου, 1941-1942
Μ. Γ. Βαρβούνης (Δημοκρίτειο Πανεπιστήμιο Θράκης)
 Σάμιοι στη Μέση Ανατολή και την Αίγυπτο (1943-44) και ο Ali Bey Denizel
Γιάννης Μακριδάκης (λογοτέχνης -ερευνητής)
Συρματένιοι, ξεσυρματένιοι, όλοι. Χιώτες πρόσφυγες και στρατιώτες στη Μέση Ανατολή: αφηγήσεις 1941-1946
21.00 - 21.45 Συζήτηση  Σάββατο 2 Ιουλίου 2011
9.30-11.45: ΣΥΝΕΔΡΙΑ 3
Οι εθνοτικές πτυχές των μετακινήσεων της δεκαετίας του 1940
Πρόεδρος: Ιωάννης Μάνος (Πανεπιστήμιο Δυτικής Μακεδονίας)
Βασίλης Δαλκαβούκης (Δημοκρίτειο Πανεπιστήμιο Θράκης)
 Σαρακατσάνοι της Θράκης στη Βουλγαρία: Κανονικότητες και ασυνέχειες μιας παλιάς μετακίνησης στη δεκαετία του 1940
Κωνσταντίνος Κ. Χατζόπουλος (Δημοκρίτειο Πανεπιστήμιο Θράκης)
 Μετακινήσεις Αρμενίων της Ελλάδας στη δεκαετία του 1940
Αργύρης Μαμαρέλης -Γιώργος Νιάρχος (London School of Economics)
Πληθυσμιακές μετακινήσεις των Μουσουλμάνων της Θράκης την περίοδο 1940-49
Ραϋμόνδος Αλβανός (Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης)
 Η μετακίνηση ως πολιτική επιλογή: Κινητικότητα εθνοτικών ομάδων στη Δυτική Μακεδονία μετά τη συμφωνία της Βάρκιζας
Ελπίδα Βόγλη (Δημοκρίτειο Πανεπιστήμιο Θράκης) - Χάρης Μυλωνάς (George Washington University)
 Μετακινήσεις εθνοτικών ομάδων και εθνική ολοκλήρωση στη δεκαετία του 1940
11.10-11.45 Συζήτηση 11.45 - 12.00 Διάλειμμα
12.00-14.00: ΣΥΝΕΔΡΙΑ 4
Σχεδιασμένες μετακινήσεις αμάχων την περίοδο του Εμφυλίου:
«ανταρτόπληκτοι» ή «συμμοριόπληκτοι» και πολιτικοί εξόριστοι (Ι)
Πρόεδρος: Πολυμέρης Βόγλης (Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας)
Φωτούλα Καραλίδου (Πανεπιστήμιο Μακεδονίας)
Πληθυσμιακές μετακινήσεις στο νομό Κιλκίς κατά τη δεκαετία του ’40.
Μανόλης Γ. Σέργης (Δημοκρίτειο Πανεπιστήμιο Θράκης)
«Βιαίως» ή «εκουσίως» μετακινηθέντες: Η διχασμένη κοινωνική μνήμη του Εμφυλίου στο Θρυλόριο Ροδόπης
Έλενα Μαμουλάκη (Εθνικό Μετσόβιο Πολυτεχνείο)
Το ταξίδι στην Ικαρία: Αφηγήσεις και πρακτικές μνήμης για την περίοδο της εξορίας στην Ικαρία, 1946-1949 

Μανόλης Κασιμάτης (φωτογράφος - ερευνητής) - ΠΟΛΙΤΙΣΤΙΚΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ ΦΩΤΟΓΡΑΦΙΖΟΝΤΑΣ
Φωτογραφίζοντας στην εξορία 

13.20-14.00 Συζήτηση
17.00-18.45: ΣΥΝΕΔΡΙΑ 5
Σχεδιασμένες μετακινήσεις αμάχων την περίοδο του Εμφυλίου:
«ανταρτόπληκτοι» ή «συμμοριόπληκτοι» και πολιτικοί εξόριστοι (ΙΙ)
Πρόεδρος: Γιώργος Κόκκινος (Πανεπιστήμιο Αιγαίου)
Βασιλική Λάζου (Πάντειο Πανεπιστήμιο)
 «Συμμοριόπληκτοι»: οι εσωτερικοί πρόσφυγες του εμφυλίου πολέμου. Υποδοχή και κοινωνική πρόνοια στην πόλη της Λαμίας
Ιωάννης Καρακατσιάνης (Εθνικό και Καποδιστριακό Πανεπιστήμιο Αθηνών)
Η μεταπολεμική διαμόρφωση της Νοσταλγίας του νοτιοπελοποννήσιου πολιτικού μετανάστη: Από τις κατοχικές και μετακατοχικές μετακινήσεις στα τραύματα της μεταπολεμικής μνήμης
Δημήτρης Κατσουλάκος (διδάκτορας Φιλοσοφίας)
 Η Κουμουστά Λακωνίας, ένα χωριό του κεντρικού Ταΰγετου που ερήμωσε στα χρόνια του Εμφυλίου
18.00-18.45 Συζήτηση 18.45-19.00 Διάλειμμα
19.00-21.00: ΣΥΝΕΔΡΙΑ 6
Η εμπειρία της «υπερορίας»:
Όψεις από τις μετακινήσεις των πολιτικών προσφύγων του Εμφυλίου (Ι)
Πρόεδρος: Ειρήνη Λαγάνη (Πανεπιστήμιο Μακεδονίας)
Κωστής Παπαϊωάννου (αρχιτέκτονας)
 Η μετακίνηση του ΚΚΕ και του ΔΣΕ στην υπερορία από την άποψη της σημασίας της στην προετοιμασία και την διεξαγωγή του ψυχρού πολέμου
Κατερίνα Τσέκου (διδάκτορας Ιστορίας)
 Εβρίτες πολιτικοί πρόσφυγες στη Βουλγαρία: μια τεθλασμένη διαδρομή
Χριστίνα Αλεξοπούλου (ΙNALCO – Institut National des Langues et Civilisations Orientales, Παρίσι) Αναπαραστάσεις του ελληνικού εμφυλίου και της μετακίνησης στην υπερορία σε Σλαβόφωνους Μακεδόνες που αποχώρησαν από την Ελλάδα κατά τη διάρκεια του εμφυλίου πολέμου (1946-1949)
20.00-21.00 Συζήτηση
Κυριακή 3 Ιουλίου 2011
9.30-11.45: ΣΥΝΕΔΡΙΑ 7
Η εμπειρία της «υπερορίας»:
Όψεις από τις μετακινήσεις των πολιτικών προσφύγων του Εμφυλίου (ΙΙ)
Πρόεδρος: Νίκος Μαραντζίδης (Πανεπιστήμιο Μακεδονίας)
Κώστας Τσίβος (Charles University, Πράγα)
Οι πολιτικοί πρόσφυγες της Τσεχοσλοβακίας: μια κοινότητα σε διαρκή κίνηση
Απόστολος Πατελάκης ( Ίδρυμα Μελετών Χερσονήσου του Αίμου)
 Οι Έλληνες πολιτικοί πρόσφυγες στη Ρουμανία
Ηλίας Πούλος (καλλιτέχνης πολυμέσων)
Οι τελευταίοι Έλληνες πολιτικοί πρόσφυγες
Λουκιανός Χασιώτης (Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης)
Ο δημόσιος λόγος για τις παιδοπόλεις της βασίλισσας και οι απόψεις των πρώην τροφίμων
Γιώργος Ανδρίτσος (διδάκτορας Ιστορίας)
 Το «παιδομάζωμα» στις ελληνικές ταινίες μεγάλου μήκους από το 1945 μέχρι το 1981
11.10-11.45 Συζήτηση
11.45-12.00 Διάλειμμα
12.00: ΣΤΡΟΓΓΥΛΟ ΤΡΑΠΕΖΙ
Διερευνώντας στο παρόν τη βία της δεκαετίας του ’40. Η περίπτωση των μετακινήσεων
Γιώργος Κόκκινος (Πανεπιστήμιο Αιγαίου), Νίκος Μαραντζίδης (Πανεπιστήμιο Μακεδονίας), Πολυμέρης Βόγλης (Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας), Κωνσταντίνος Κ. Χατζόπουλος (Δημοκρίτειο Πανεπιστήμιο Θράκης)
Οργανωτική και Επιστημονική Επιτροπή: Κωνσταντίνος Χατζόπουλος (Τμήμα Ιστορίας και Εθνολογίας, ΔΠΘ), Νίκος Μαραντζίδης (Τμήμα Βαλκανικών, Σλαβικών και Ανατολικών Σπουδών, ΠανεπιστήμιοΜακεδονίας), Δώρα Λαφαζάνη (Τμήμα Ιστορίας και Εθνολογίας, ΔΠΘ), Ελπίδα Βόγλη (Τμήμα Ιστορίας και Εθνολογίας, ΔΠΘ), Βασίλης Δαλκαβούκης (Τμήμα Ιστορίας και Εθνολογίας, ΔΠΘ), Κατερίνα Τσέκου (διδάκτορας Ιστορίας)

9.6.11

«Η κοινωνική οργάνωση της εξορίας - Πολιτικοί κρατούμενοι στον μεσοπόλεμο». Margaret E. Kenna

______________________________________________
Margaret E. Kenna: «Η κοινωνική οργάνωση της εξορίας - Πολιτικοί κρατούμενοι στον μεσοπόλεμο» - Μετάφραση: Γιάννης Καστανάρας

ISBN: 960-221-271-3 - Σελίδες: 171 - Τιμή: 30,00 € - Έκδοση: 2004
 επιμέλεια: Πάνος Γιαννάκαινας

  Πλούσια εικονογραφημένο με φωτογραφίες ενός μοναδικού αρχείου αρνητικών από την Ανάφη, το παρόν βιβλίο ασχολείται με τη ζωή των κομμουνιστών και συνδικαλιστών που οδηγήθηκαν σε εσωτερική εξορία από το δικτατορικό καθεστώς του Μεταξά (1936-1942). Αντλώντας από δημοσιευμένα και αδημοσίευτα απομνημονεύματα και από προσωπικές αφηγήσεις πρώην εξορίστων, παρέχει τη ζωντανή εικόνα μιας διόλου ενιαίας συνάθροισης ανθρώπων που αντιμετώπιζαν από κοινού μια σειρά προβλημάτων σε ένα ακριτικό τότε νησί: στέγαση και τροφή, οργάνωση και λειτουργία ομάδων εργασίας, εσωτερικές συγκρούσεις, ελεύθερος χρόνος, σχέσεις με τους ντόπιους, σχέσεις των φύλων.Αναλύοντας το φωτογραφικό υλικό, η συγγραφέας παρακολουθεί την πορεία και τις δοκιμασίες της ομάδας συμβίωσης της Ανάφης μέχρι τη διάλυσή της στη διάρκεια της Κατοχής.

Κριτικές
«Η Κέννα έχει καταφέρει να συνθέσει ένα εντυπωσιακό πορτρέτο των εξόριστων στην Ανάφη, των μεταπτώσεων και των τραγωδιών τους και της σχεδόν απαράμιλλης αντοχής τους. Ένα εξαιρετικό έργο.»  -  Michael Herzfeld, «Πανεπιστήμιο Harvard»
«Ένα συναρπαστικό πορτρέτο της κοινοτικής ζωής των εξορίστων: σκυλιά και γατιά που βαφτίζονται με ονόματα γνωστών φασιστών, θαλάσσια λουτρά και γιορτές, και βέβαια οι αναμενόμενες στερήσεις, η πείνα και ο θάνατος.»  -  Sofka Zinovieff, «Times Literary Supplement»
«Η Κέννα αφενός χαρτογραφεί σε μια έρευνα πεδίου την τοπογραφία της εξορίας... αφετέρου αναλύει τον «εσωτερικό χώρο» και, μέσω αυτού, τον έντονα πολιτικοποιημένο βιωμένο κόσμο των εξορίστων... μια υποδειγματική εργασία στη μεικτή ζώνη των κοινωνικών και ανθρωπιστικών σπουδών.»  -  Κώστας Θ. Καλφόπουλος, «Αντί»
«Ένα εξαιρετικά σημαντικό βιβλίο, τόσο για το φωτογραφικό, όσο και για το αναλυτικό του περιεχόμενο... 146 σελίδες, οι οποίες περιέχουν 48 ανέκδοτες φωτογραφίες της εποχής, που ιστοριογραφούν και στοιχειοθετούν με ευκρίνεια και σεβασμό την ανθρώπινη διάσταση της πολιτικής εξορίας... Λεπτομέρειες και πτυχές της καθημερινής ζωής που, μέσα από τη συνοδευτικές φωτογραφίες, συμβαίνουν πραγματικά σχεδόν μπροστά στα μάτια του αναγνώστη.»  -  Ελισάβετ Κυρτσόγλου, «Το Βήμα»

Λίγα λόγια για την συγγραφέα
Η Margaret E. Kenna γεννήθηκε στην Αυστραλία. Σπούδασε ανθρωπολογία στο Πανεπιστήμιο του Λονδίνου και το Πανεπιστήμιο του Κεντ και πραγματοποίησε διδακτορική και άλλη έρευνα στην Ελλάδα. Διδάσκει ανθρωπολογία στη Σχολή Κοινωνικών Επιστημών και Διεθνούς Ανάπτυξης του Πανεπιστημίου της Ουαλίας.Καρπός της τριαντάχρονης σχέσης ζωής και έρευνας που έχει αναπτύξει με την Ανάφη και τους κατοίκους της είναι το βιβλίο «Η κοινωνική οργάνωση της εξορίας» και «Greek Island Life. Fieldwork on Anafi.»



 Μέλη της ΟΣΠΕ Ανάφης μαζεύουν και μεταφέρουν φρύγανα για
προσάναμμα στα μαγειρεία. Η εργασία ήταν ιδιαίτερα επίπονη.
Διακρίνονται τα πανιά που προφύλασσαν τον λαιμό και το κεφάλι
 από τα αγκάθια των ξερών φυτών.

 Ανάφη, 25 Μαρτίου 1941. Ο πρώτος εορτασμός της επετείου της
Ελληνικής Επανάστασης μετά τις ηρωικές μάχες στην Αλβανία.
Συμμετέχουν όλοι οι Αναφιώτες σε εκδήλωση που οργάνωσε
η ΟΣΠΕ, στην οποία κύριος ομιλητής ήταν ένας εκτοπισμένος.
 Ομάδα μελών της ΟΣΠΕ Ανάφης πλένουν σε σκάφη ρούχα ή τρόφιμα.

29.5.11

Searching and rereading photographs and the photographers of the battle in Athens, in December 1944. Manolis Kasimatis

From the professional photographers and their press photos, to the amateurs and their memorial photography till the photographers - employees of a variety of services with their propagandistic shooting of a constructed reality.
In the present era, the historians of photography have recognized and classified the photographs and the photographers:
as Documentary Photography (press photographer),
as Humanistic Photography (photographers of the humanity),
as Memorial Photography (amateur photographers),
as Fabricated-Propagandistic Photography (employees photographers).
Can the evaluation of the photographic art be altered depending on the political beliefs of the researcher or can some objective definitions in classification be set?
Until now, the research on the documentary photography for the December in order to lead to a variety of conclusions has not been made due to the larger burden of the historians' political and social analysis. From the perspective of the historians of Greek photography, it is rather proved that they have not managed to combine the research in both the photographic and the political-social field and this is the reason why there is so much silence especially in difficult historical periods. However, the analysis of both the photographs and the actual action of the photographers as historical subjects can offer much more comprehensive data for reading the historical process.
The photographic coverage of the battles, all those which had been preceded and followed, were documented by two different views; the view of the most of the professional photojournalists, of Greek and foreign media and other foreign services, as well and the view of some citizens who carried a camera, something quite rare in that era.
From the perspective of ELAS despite that there was its cinematographic crew (which was consisted by Dimitris Megalidis, head cinematographer - painter, and Nysiriou and Papadoukas, photographers - cameramen), there has not been found any document to prove its presence in Athens.
Thus, the published photographs as recorded documents of the December came from the side of the winners while there are only a few samples from the defeated side. It is necessary to be noted that in Greece, the political situation from 1945 to 1974 couldn't be described as normal; imprisonments, tortures, persecution, disappearances, executions, exile were the main characteristics of the Greek society, and the finding and possession of various documents of the left, was considered as proof for the sentencing of the owners and this is why so many documents were destroyed.
Documents do exist, some of them are buried in the state's archives, ministries of national defense and public order while some others have been kept in other government departments and they are partially accessible. Some of these documents are in archives of political parties and only a part of them is accessible. Equally accessible (or soon to be) are the photography archives, in collections of various museums and institutions. The transparency of the access for study, to all of these historical relics of the struggle of the Greek people for democracy, popular sovereignty, and freedom must be obvious to all.
Some goals of this study are:
- To find and certify the names of photographers, the recovery and simultaneously the evaluation of their work,
- To be recorded the services that some photographers from that period offered to foreign missions,
- The opportunity to seek further information for those (specifically the young photojournalists) who want to know what happened that period (the before and the after),
- To explore the possibilities of establishing a code of ethics for professional photographers and its compliance,
- To analyze the function of the various photographic archives in museums and in private collections,
- The attempt of gathering digital copies of all the documents of this specific period (and wider) and at the same time the creation of a common data base, accessible to scholars.
More specifically, for the photographic archives I mention the following: in ERT there is the archive of Petros Poulidis (the data base of his photos has already been published on the web).
Petros Poulidis, who is considered to be one of the older press photographers, since 1912-4 (although the occupation period is the most obscure of his life), continued his activity during and after the liberation.
In Benaki museum, there are the archives of Dimitris Harisiadis and Voula Papaioannou but they both photographed the after and the dead ones. Their operation of having their camera under the service of his majesty, the propaganda, is obvious although some historians of photography classify them to the pioneers of the so-called Humanistic Photography, in Greece.
Harisiadis worked (from 1944 to 1956) on behalf of foreign assistance (political-economical-military) missions and Papaioannou worked while she was the leading manager of the photographic departments of the assistance missions. (And many press photographers worked openly or secretly on behalf of the assistance missions, too).
In the ELIA photographic archive, there are (the data bases have already been published on the internet) the Dimitris Papadimos' photo-archive. Papadimos served the Greek army at Egypt, as a war photographer, he went to Greece during the liberation and the events in December, the photo-archive of an amateur, Yorgos Vafiadakis, a part of the photojournalist Vasilis Tsakirakis' photo-archive, who is the only one, till now, that recorded wider the side of ELAS, as well. There are also, the photographs from the photo-book of the American press photographer Kessel, the photographs by the press photographer Spyros Halkidis and some photographs by the press photographer Kyriakos Kourpetis.
In the photographic archive at the War Museum, there are some 330-340 photographs, a lot of them with nationalistic content, 150-170 of them have been received from the British War Museum while the rest of them were shot by Greek photographers with no documentation.
In the Nikos Tolis' photographic archive/collection there are many pictures from the agency Photojournalists United and the press photographer Thomas Ionas and we are expecting a study with the collaboration of the Michalis Tsagaris' photo-archive/collection.
Several photographs are in photo-archives of the resistance organizations, but they are mostly memorial photographs of the ELAS fighters and pictures from disasters.
Several pictures were found in old and new books, the most of them badly printed and with no credits although we managed to credit some of them by comparing. Finally, it should be pointed out that there are also photographs from the forensic service but unfortunately, they are scattered and further research is needed. In the study, there is a special chapter on photographing corpses (along with the game of numbers) and their usage for the media and the corresponding chapter dedicated to the role of caption in photography.

A short passage from an interview of ours with the photographer Kostas Balafas is indicative:
- is the photographer's caption needed to be under the photograph?
"The role of the news photographer is difficult. In photography, the caption is necessary and this is so, because it can differentiate things.Photography which slavishly serves the purpose is a crime.The photographer should have a responsible opinion in the text that follows".

However, shortly after the Liberation, the using of the photographers in the political game had already started, too.........
Chapters in detail
1) photos before the battle
2) photos from the battlefields
3) photos from disasters
4) photos of dead corpses
simultaneously a short video (18 minutes) is screened, with corresponding pictures of the December 1944.
Manolis Kasimatis - cultural company Fotografizontas
Προταση εισηγησης που απορριφθηκε για το συνεδριο Greek (Hi)stories through the Lens Conference 8 -11 June 2011, King’s College London. Η ιδια εισηγηση με ελαχιστα διαφοροποιημενο κειμενο ειχε παρουσιαστει το συνεδριο του Δικτιου Μελετης Εμφυλιων πολεμων στις Πρεσπες το 2010.

Greek (Hi)stories through the Lens Conference 8 -11 June 2011, King’s College London

Greek (Hi)stories through the Lens Conference
8 -11 June 2011, King’s College London
Safra Lecture Theatre Provisional Programme

Wednesday 8 June

15.30-17.00: Place and Material Culture (1)
Katerina Zacharia
(Loyola Marymount University)
Postcards from Greece: The Uses of Antiquity in Early Tourist Photographic Depictions
Frederick Bohrer (Hood College)
Doors to the Past: W. J. Stillman (and Freud) on the Acropolis
Yannis Hamilakis (University of Southampton) & Fotis Ifantidis (Aristotle University of Thessaloniki)
The Photographic and the Archaeological: The Other Acropolis

17.15-18.30: Keynote lecture
John Stathatos (Independent)
The Three-Way Mirror: Photography as Recorder, Mirror and Model of Greek National Identity



Thursday 9 June

09.30-11.00: Place and Material Culture (2)
Anna Simandiraki-Grimshaw (University of Bath) & Fay Stevens (University College London)
The Girl and the Pithos: Archaeology, Photography and People in Knossos in the Early 1900s
Artemis Leontis & Lauren Talalay (University of Michigan)
Kelsey-Swain Expeditions to Monasteries in the Aegean, 1920-24
Penelope Papailias (University of Thessaly)
Projecting Places: “Greece” as Backdrop in Migrant Photos


11.15-13.00: Gazing through Selfhood and Otherness
Aliki Tsirgialou (Benaki Museum)
Photographing Greece in the Nineteenth Century
Heather Grossman (University of Illinois at Chicago)
Photographing the Present, Constructed with the Past: The Photographic Mediation of Modernisation in Nineteenth-Century Greece
Yannis Papadopoulos (Panteion University)
Transatlantic Networks and Middle-Eastern Traces: Snapshots from the Life of the Muratoglu Family
Kostas Ioannidis (University of Ioannina) & Eleni Mouzakiti (Independent)
Greece through the Stereoscope: Constituting Spectatorship through Texts and Images


14.30-16.00: Intermedialities (1): Postcards and the Press
Zacharenia Simandiraki (Historical Archives of Crete)
Cretan Independence (1898-1913) through the Postcards of Chania
Emmanuel Seiragakis (University of Crete)
Restoring the Interwar Stage through the Lens
Mathilde Pyrli (Hellenic Literary and Historical Archive)
Dimitri Papadimos, 1950-1970: Images of a Vanishing Greece through the Illustrated Press


16.15-18.00: Intermedialities (2): Literature and Film
Theodoros Chiotis (University of Oxford)
Archaeology of refraction: temporality and subject in George Seferis’ photographs
Eleni Papargyriou (King’s College London)
Textual Contexts of Consumption: Greek Literary Photo-Books
Yannis Skopeteas (University of the Aegean)
Filming Photographs:  The Adventures of Photographic Pictures in Greek Fiction Films
Erato Basea (University of Oxford)
The Spectacle of Makronissos. On the Role of Photography in Helias Giannakakis and Evi Karambatsou’s  Makronissos (2008)

18.15-19.30: Keynote lecture
Eduardo Cadava (Princeton University)
A Land of Light and Shadows: Modern Greek Literature and Photography

Friday 10 June


09.30-11.15: Photography as Propaganda
Gregory Paschalidis (Aristotle University of Thessaloniki)
Ambiguous Ambassadors: Photography and Greek Cultural Diplomacy
Nathalie Patricia Soursos (University of Vienna)
Photography and Dictatorship: The Cases of Ioannis Metaxas in Greece and Mussolini in Italy
Kostis Kornetis (Brown University)
Photography in Times of Dictatorship: The Case of Greece under the Colonels (1967-74)
Eleni Kouki (University of Athens)
War Photographs Re-Used: An Approach to the Photographic Collection of the Memorial Museum of the Battle of Sarantaporon in Elassona


11.45-13.30: War, Testimonies and Narratives (1)
Constantina Vassalou (Panteion University)
The Cretan Question and the Greco-Turkish War of 1897 through the Stereoscope Lens of J. Jarvis
Georgios Giannakopoulos (Queen Mary College)
Frames of the Greco-Turkish War in Anatolia (1919-1922): A.J Toynbee’s Testimony
Alice James (Shippensburg University of Pennsylvania)
Asia Minor Refugees: Photographs and Memory
Fani Constantinou (Benaki Museum)
Turning the Camera on Children during the German Occupation and the Civil War: Silences and Narrations


15.00-16.45: War, Testimonies and Narratives (2)
Elena Mamoulaki (National Technical University of Athens)
The Formation of Collective Memory through Photographs: Memories of Civil War Exile on a Greek Island
Tassoula Vervenioti (Hellenic Open University)
The Detainees of the Greek Civil War (1947-52): The Photographs of the Representatives of the International Committee of the Red Cross
Laurie Kain Hart (Haverford College)
Photographic Representations and the Recuperation of Life after Civil War
Barbara Dawn Smith (Independent)
Refugee Photographers: Snapshots of a Camp

17.15-18.30: Keynote lecture
Ludmila Jordanova (King’s College London)
Photographic Relationships: Historians and Photography
 
Saturday 11 June (Council Room)

11.00-12.45: Authorship and Cultural Politics
Iro Katsaridou (Museum of Byzantine Culture, Thessaloniki)
Photography and the Youth: Greece’s Cultural Policy in the 1980s
Vangelis Ioakeimidis (Thessaloniki Museum of Photography)
Authorial Approaches of the Current Greek Photographic Scene: Conditions and Prerequisites
Christopher Marinos (University of Thessaly)
“Life in the Woods”: The Photographs of Thanassis Totsikas
Katerina Kralova (Charles University, Prague)
Greece in the Pictures of Josef Koudelka


14.30-16.00: Imagining Communities (1): Producing Locales
Costis Antoniadis (Technical University, Athens)
A 140-year Panorama of Photography from the Mount Athos Photographic Archive
Konstantinos Kalatzis (University College London)
Visualising Highland Crete: Photography, Power and Imagination in Sphakia, Crete   
Roland Moore (Pacific Institute for Research and Evaluation)
Depicting Tradition in Arachova: Photographic Reflexivity


16.15-17.45: Imagining Communities (2): Diaspora and Nostalgia
Nicholas Pappas (University of New South Wales)
An Island and Its Diaspora: Memory, Familial Bonds and the Role of Photography, 1900-1943
Rodanthi Tzanelli (University of Leeds)
Spectacular Recovery and Memory Trade in Old Thessaloniki
Margaret Kenna (Swansea University)
From “Here and Now” to “Then and There”: Reflections on Fieldwork Photography in the Nineteen-Sixties

20.4.11

Μουσείο Μπενάκη «Ρούντο Σβαρτσ, Κρήτη, 1943. ενας ζωγράφος με τη στολή της Βέρμαχτ».

Κάθε χρόνο με αφορμή τον εορτασμό της Παγκόσμιας Ημέρας Μουσείων, το Μουσείο Μπενάκη
τιμά έναν πολιτιστικό οργανισμό της περιφέρειας για την πνευματική του προσφορά. Το 2005 τιμήθηκε η Πινακοθήκη Ε. Αβέρωφ του Μετσόβου, το 2006 το Πελοποννησιακό Λαογραφικό Ίδρυμα, το 2007 το Πολιτιστικό Ίδρυμα Τραπέζης Κύπρου, το 2008 το Μακεδονικό Μουσείο Σύγχρονης Τέχνης, το 2009 το Λαογραφικό – Ιστορικό Μουσείο Λάρισας, το 2010 το Μουσείο Σύγχρονης Τέχνης Κρήτης του Ρεθύμνου. Φέτος τιμάται η Εταιρία Κρητικών Ιστορικών Μελετών για το Ιστορικό της Μουσείο.
Με την ευκαιρία αυτή φιλοξενείται στους χώρους του κτιρίου της οδού Πειραιώς η έκθεση «Ρούντο Σβαρτσ, Κρήτη, 1943. eνας ζωγράφος με τη στολή της Βέρμαχτ».
Στα τέλη Ιανουαρίου 1943, ο ζωγράφος Rudo Schwarz, γεννημένος το 1906 στη Βόρεια Τσεχία, επίστρατος οπλίτης της Wehrmacht, φτάνει στην Κρήτη. Στον ενάμιση περίπου χρόνο παραμονής του, επιλέγει συνειδητά να αποκοπεί από την ζοφερή πραγματικότητα του πολέμου και να αποτυπώσει ζωγραφικά, με το φωτογραφικό του φακό και σε μεθοδικές σημειώσεις στα ημερολόγιά του την άλλη εικόνα της Κρήτης, μακριά από τα δεινά της Κατοχής. Μνημεία, τοπία ανέπαφα, λαϊκή αρχιτεκτονική, ανθρώπους στην καθημερινότητά τους, έναν αρχέγονο πολιτισμό που τον συναρπάζει. Στην έκθεση παρουσιάζεται επιλεγμένο τμήμα του αρχείου Schwarz που δωρήθηκε στην Εταιρία Κρητικών Ιστορικών Μελετών από τους κληρονόμους του. Το αρχείο, που απαρτίζεται από ημερολόγια 388 σελίδων με σχέδια και ακουαρέλες, 461 ασπρόμαυρες φωτογραφίες και 18 ζωγραφικούς πίνακες είναι κατατεθειμένο στο Ιστορικό Μουσείο Κρήτης.
Η έκθεση παρουσιάστηκε για πρώτη φορά στο Ιστορικό Μουσείο Κρήτης (Μάιος – Νοέμβριος 2010).
http://www.historical-museum.gr/schwarz/index.html

 

λιγα λογια
Τον Οκτώβριο του 2008 η Εταιρία Κρητικών Ιστορικών Μελετών έγινε αποδέκτης μιας γενναιόδωρης παραχώρησης. Οι κύριοι Ingo Schwarz-Quandt και Heinz Schwarz, γιοι του Γερμανού ζωγράφου Rudo Schwarz, δώρισαν στο Ιστορικό Μουσείο Κρήτης ένα τμήμα του αρχείου και των έργων του πατέρα τους, ο οποίος, ως στρατιώτης της Βέρμαχτ, υπηρέτησε στην Κρήτη το 1943-44. Το κρητικό Αρχείο Rudo Schwarz περιλαμβάνει 18 ελαιογραφίες και πορτραίτα με μολύβι ή κάρβουνο, ένα Φωτογραφικό Άλμπουμ με 460 περίπου φωτογραφίες και ένα Ημερολόγιο 388 σελίδων, στο οποίο καταγράφεται η περιήγησή του κυρίως στο νομό Ηρακλείου και το βορειοδυτικό τμήμα του νομού Λασηθίου με ένθετα λεπτομερή σχέδια (ακουαρέλλες, παστέλ, σκίτσα με μολύβι και πενάκι).
Επιλογές από το σημαντικό αυτό υλικό εκτίθενται στην περιοδική έκθεση «Ρούντο Σβαρτς, Κρήτη, 1943. Ένας ζωγράφος με τη στολή της Βέρμαχτ», που εγκαινιάστηκε στις 12 Μαΐου 2010 στο Ιστορικό Μουσείο Κρήτης και θα διαρκέσει ώς τις αρχές Νοεμβρίου.
Επισης με αφορμη την εκθεση εγινε και ενα ιστορικο συμποσιο με  θέμα ΜΕΡΕΣ ΤΟΥ '43
(Επιστημονικό συμπόσιο για την κατεχόμενη Κρήτη
κατά την περίοδο του Β΄ Παγκοσμίου Πολέμου)
στο πραγματοπιηθηκε στο Ιστορικό Μουσείο Κρήτης
(Παρασκευή 26 & Σάββατο 27 Νοεμβρίου 2010) Το δελτιο τυπου αναφερει:
Στο πλαίσιο των παράλληλων εκδηλώσεων που συνοδεύουν την περιοδική έκθεση Ρούντο Σβαρτς, Κρήτη, 1943. Ένας ζωγράφος με τη στολή της Βέρμαχτ, η Εταιρία Κρητικών Ιστορικών Μελετών διοργανώνει στο Ιστορικό Μουσείο Κρήτης την Παρασκευή 26 και το Σάββατο 27 Νοεμβρίου του 2010 επιστημονικό συμπόσιο με τίτλο ΜΕΡΕΣ ΤΟΥ '43 και θέμα τις πολυποίκιλες πτυχές της καθημερινότητας στην κατεχόμενη Κρήτη. Το συμπόσιο σηματοδοτεί την ολοκλήρωση της παραπάνω έκθεσης (Μάιος-Νοέμβριος 2010), η οποία παρουσιάζει το ζωγραφικό και φωτογραφικό αρχείο καθώς και το προσωπικό ημερολόγιο του Γερμανού ζωγράφου Ρούντο Σβαρτς που υπηρέτησε ως στρατιώτης στην Κρήτη κατά την περίοδο 1943-1944. Στόχος του συμποσίου είναι να αναδείξει τις λιγότερο γνωστές πτυχές της κατοχικής καθημερινότητας στα αστικά κέντρα και την ύπαιθρο της Κρήτης κατά την περίοδο της Γερμανοϊταλικής κατοχής, εστιάζοντας στη διετία 1943-1944, περίοδο που ο Σβαρτς υπηρετεί στο νησί και καταγράφει την καθημερινότητα των κατοίκων του, τη φύση, τους αρχαιολογικούς χώρους και τα μνημεία. Στο πλαίσιο του συμποσίου, εκτός των ερευνητικών εισηγήσεων, θα παρουσιαστούν άγνωστα αρχειακά σύνολα, όπως φωτογραφικά αρχεία Γερμανών στρατιωτικών που υπηρέτησαν στην Κρήτη, καθώς και προσωπικές μαρτυρίες-αφηγήσεις ανθρώπων που έζησαν εκείνη την περίοδο.

2.4.11

Eνδογενή προβλήματα στη φωτογραφία της Αντίστασης ή Φωτογραφίες και φωτογράφοι που έμειναν στο ημίφως

http://www.epohi.gr/portal/politismos

Κωστής Λιόντης

Σε όσα προτίθεμαι να καταθέσω δεν  πρόκειται να ακολουθήσω  κάποιο  μεθοδολογικό εργαλείο. Ούτε έχω την πρόθεση να αναπτύξω κάποια θεωρία. Θα κάνω μία απλή, μάλλον εμπειρική, προσέγγιση του θέματος. Δίνω προκαταβολικά αυτές τις εξηγήσεις για να προλάβω πιθανές ενστάσεις ή υψηλές απαιτήσεις.
Πρέπει, καταρχήν, να δώσω τις ακριβείς συντεταγμένες πλοήγησης στο θέμα ή, το πλαίσιο όπως λένε, γιατί υπάρχει κίνδυνος παρερμηνειών. Ο πόλεμος, κατά κοινή παραδοχή, παρουσιάζει διττή υπόσταση. Η μία είναι του μετώπου, με τις ένοπλες συγκρούσεις και η άλλη του άμαχου πληθυσμού στα μετόπισθεν, Εάν αυτό το δεχθούμε ως γενική αρχή, τότε, κατά τη διάρκεια της Κατοχής, πέρα από τις υπάρχουσες ιδιαιτερότητες, έχουμε το ένοπλο αντάρτικο  στην ορεινή Ελλάδα και τον υπό ξένη τριπλή κατοχή άμαχο πληθυσμό των αστικών περιοχών.
Εκ των πραγμάτων, η φωτογραφία παρουσιάζει και αυτή διττή υπόσταση και αντανακλαστικά ταυτίζεται, σχεδόν απόλυτα, με τις δραματικές συνθήκες αυτής της περιόδου.
Δεν γνωρίζω εάν κατά το παρελθόν, τους Βαλκανικούς πολέμους και την Μικρασιατική εκστρατεία, παρατηρείται το ανάλογο φωτογραφικό ζεύγος. Πάντως, στην κατοχική φωτογραφία πρέπει να θεωρηθεί ως δεδομένο. Συμπληρώνεται μάλιστα, με ένα δεύτερο φωτογραφικό ζεύγος, που λειτουργεί ως αντικριστός καθρέφτης προς το προηγούμενο. Είναι η διττή όψη της κατοχικής εικόνας, τόσο η ένοπλη όσο και αυτή του άμαχου πληθυσμού, η οποία προκύπτει από τα φωτο-κινηματογραφικά συνεργεία των γερμανικών στρατευμάτων.
Αυτό είναι το σύμπαν της κατοχικής φωτογραφίας. Μέσα του, ως υποσύνολο, ταξινομείται και ο αστερισμός της αμιγώς αντιστασιακής φωτογραφίας. Χρονικά ορίζεται στο διάστημα μεταξύ Απριλίου 1941 και Οκτωβρίου 1944.
Μπαίνω τώρα στο δεύτερο σκέλος του πλαισίου: Στο αμιγώς φωτογραφικό πεδίο και τις εξαιρετικά δυσμενείς συνθήκες του. Σύμφωνα με την Ιστορία της Ελληνικής Φωτογραφίας του Άλκη Ξανθάκη, οι Σύμμαχοι, υποχωρώντας τον Απρίλιο του 1941, κατέστρεψαν τις εγκαταστάσεις της Kodak στην Αθήνα. Κι αυτό για να μην περιέλθουν στα  γερμανικά στρατεύματα. Η καταστροφή είχε ως επακόλουθο, να διασωθούν ελάχιστα φιλμ και τεχνικό υλικό. Σ'  αυτό προστίθεται ο αποκλεισμός του ελλαδικού χώρου από τους Συμμάχους και έτσι οι ελλείψεις πολλαπλασιάζονται. Στη στέρηση υλικού έρχεται να προστεθεί ένας άλλος, πολύ πιο αρνητικός παράγοντας. Κατά την Ιστορία του Ξανθάκη και πάλι:   οι κατοχικές αρχές απαγόρευαν ρητά τη φωτογράφιση σε δημόσιους χώρους, απειλώντας τους παραβάτες με ποινή θανάτου.   Πρώτο αρνητικό επακόλουθο αυτής της απαγόρευσης, να γίνονται πλέον λήψεις μόνο από ριψοκίνδυνους. Δεύτερο επακόλουθο, είναι η εξ  ανάγκης καταφυγή στην ανωνυμία. Για τους τολμηρούς παραβάτες, πιθανή διαρροή ονόματος, ήταν κίνδυνος ζωής. Είτε φωτογράφος, είτε κάποιος άλλος που μπορεί να κρατούσε φωτογραφικά τεκμήρια, έκανε τα πάντα εν κρυπτώ και λούφαζε στο προστατευτικό κέλυφος της ανωνυμίας. Έτσι, τα περιθώρια ταυτοποίησης φωτογραφικού υλικού και σχετικών πληροφοριών στενεύουν. Φτάνουν, μετά την Κατοχή και κυρίως σήμερα, να δείχνουν σχεδόν ανύπαρκτα. Οι πληροφορίες είναι  ισχνές, αλλοιωμένες λόγω παρανομίας, ρευστές και συχνά αντιφάσκουσες. Εάν λάβουμε υπόψη και τις εξωγενείς δυσκολίες - στις οποίες θα αναφερθώ σε λίγο - τότε αντιλαμβάνεται κανείς τη δυσχερή θέση της έρευνας. Αυτό, βεβαίως, δε σημαίνει εγκατάλειψη. Η αναζήτηση γίνεται πιο περίπλοκη, ενδεχομένως και πιο γοητευτική, αλλά όχι απαγορευτική πριν εξαντληθεί.  Ανέφερα όλα τα προηγούμενα γιατί  συνιστούν τις γενικές και ειδικές συνθήκες του φωτογραφικού περιβάλλοντος επί Κατοχής. Πρέπει να λαμβάνονται σοβαρά υπόψη, όταν κάνουμε γενική ή και ειδική μνεία  στη φωτογραφία αυτής της περιόδου.  Μακάρι, όμως, να τελειώναμε εδώ. Εξίσου σοβαρά πρέπει να λαμβάνονται υπόψη και οι μετακατοχικές συνθήκες. Ιδιαίτερα αυτές, γιατί μέχρι και το 1974, η ροή των πραγμάτων δεν είναι ρόδινη. Ίσα ίσα το αντίθετο.
Μετά τον Εμφύλιο, με τα λεγόμενα «έκτακτα μέτρα», που στόχευαν στην απο-ΕΑΜοποίηση του κοινωνικού σώματος, οικοδομήθηκε μία μονολιθικού τύπου κοινωνία, με βίαιο  αποκλεισμό συγκεκριμένης κατηγορίας ανθρώπων. Ήταν τα επικίνδυνα μιάσματα...................

Σημείωση: Το κείμενο προέκυψε από σημειώσεις εισήγησης σε Ημερίδα με θέμα «Η φωτογραφία στα χρόνια της Αντίστασης. Ελλάδα, 1941-1944». Η Ημερίδα οργανώθηκε από το Μουσείο Μπενάκη, στις 27 Φεβ. 2011, με αφορμή έκθεση φωτογραφιών του Κώστα Μπαλάφα από το Αντάρτικο στην Ήπειρο.

συνεχεια του αρθρου
http://www.epohi.gr/portal/politismos/9251-%CE%95%CE%BD%CE%B4%CE%BF%CE%B3%CE%B5%CE%BD%CE%AE-%CF%80%CF%81%CE%BF%CE%B2%CE%BB%CE%AE%CE%BC%CE%B1%CF%84%CE%B1-%CF%83%CF%84%CE%B7-%CF%86%CF%89%CF%84%CE%BF%CE%B3%CF%81%CE%B1%CF%86%CE%AF%CE%B1-%CF%84%CE%B7%CF%82-%CE%91%CE%BD%CF%84%CE%AF%CF%83%CF%84%CE%B1%CF%83%CE%B7%CF%82

28.3.11

Μαρία Φέρλα - Μπεϊκου. (1925-2011)

 απο το αναμνηστικο λευκωμα του ΕΛΑΣ
"Οι ανταρτες της 13 μεραρχιας της ρουμελης"















Η ανθυπολοχαγος  Γεωργια Παληγιαννοπουλου και η καπετανισσα Μαρια Φερλα
που διοικουν την διμοιρια ανταρτισσων της ΧΙΙΙ μεραρχιας της Ρουμελης

1.3.11

Οπτικοακουστικη εκδηλωση αφιερωμενη στα κινηματογραφικα συνεργεια του ΕΛΑΣ και ΔΣΕ

Φωτοκινηματογραφικο συνεργειο ΕΛΑΣ 1943-1945

Μια πρωτη συλλογη σκηνών που γυρισε το φωτοκινηματογραφικο συνεργειο του ΕΛΑΣ (Ελληνικος λαϊκος απελευθερωτικος στρατος) κατα τη διαρκεια της κατοχης μεχρι της συμφωνία της Βάρκιζας.Για πρωτη φορα μετα 67 χρονια αναγραφονται τα ονοματα των μελων του συνεργειου.
Δημητρης Μεγαλιδης προϊσταμενος
Ιωαννης Νισυριος οπερατερ-φωτογραφος
Θανασης Παπαδουκας οπερατερ-φωτογραφος
Κωστας Μακρης



Οι λεπτομερειες φωτογραφιων των τιτλων που απεικονιζουν μελη του φωτοκινηματογραφικου συνεργειου ειναι του Σπυρου Μελετζη.
Μεχρι σημερα κανενας σκηνοθετης (εκτος απο την Ρένα Χριστακη) απο οσους χρησιμοποιησαν σκηνες σε ντοκυμαντερ τους και οχι μονο, δεν εχει αναφερει το παραμικρο γι`αυτες...

ερευνητικη καταγραφη-πιστοποιηση (συνεχιζεται...)
Μανολης Κασιματης
πολιτιστικη εταιρεια ΦΩΤΟΓΡΑΦΙΖΟΝΤΑΣ

28.2.11

Καταγραφωντας αλλους φωτογραφους Εθνικης Αντιστασης Ι

Η αποκατάσταση της ιστορικής αλήθειας είναι σημαντικό καθήκον στην έρευνα ενός μελετητή. Αναγκαίο να αποκατασταθούν τα όνοματα όσων φωτογράφων το υλικό τους οικειοποιήθηκε απο κάποιους άλλους και να συμπεριληφθούν επιτέλους στους φωτογράφους της Εθνικής Αντίστασης. Και όσο αφορά την περιφέρεια και τους κατά τόπους ξεχασμένους φωτογράφους, πόσο ακόμα θα περιμένουν τους μελετητές;
Μπορεί κατά καιρούς κάποιοι να είχαν, αλλά και στις μέρες μας ορισμένοι μελετητές να έχουν, την άποψη ότι, μιάς και ορισμένα λευκώματα εκδόθηκαν και αντίστοιχες εκθέσεις πραγματοποιήθηκαν για να τιμηθεί ο απελευθερωτικός αγώνας και η αντίσταση, δεν χρειαζότουσαν τόσες πολλές λεπτομέρειες. Προηγείται η άποψη "για το καλό του κινήματος". Θεωρώ οτι θα τιμηθεί η Εθνική Αντίσταση και οι πρωταγωνιστές της πιο ολοκληρωμένα όταν αποκατασταθούν και τα ονόματα όλων των φωτοκινηματογραφιστων και όχι μόνο.
Η διατήρηση της μνήμης και η έρευνα για την αποκατάσταση συνεχίζονται.

Φωτοκινηματογραφικό συνεργείο γενικού στρατηγείου ΕΛΑΣ
ΔΗΜΗΤΡΗΣ ΜΕΓΑΛΙΔΗΣ
ΙΩΑΝΝΗΣ ΝΙΣΥΡΙΟΥ
ΘΑΝΑΣΗΣ ΠΑΠΑΔΟΥΚΑΣ




θεάτρο στο βουνό




θερισμός


ΛΑΖΑΡΟΣ ΑΚΚΕΡΜΑΝΙΔΗΣ



ΟΜΜ ΕΛΑΣ Μακεδονίας,


Απελευθέρωση Θεσσσαλονίκης

Καταγραφωντας αλλους φωτογραφους Εθνικης Αντιστασης ΙΙ

.....Πρέπει να τολμήσουν κάποιοι ερευνητές να βγουν από τα γραφεία των φωτογραφικών μουσείων και ιδρυμάτων και ξεπερνώντας τους συμβιβασμούς της μίζερης καθημερινότητας, να κονταροκτυπηθουν με τα φαντάσματα και να βγάλουν επιτέλους από το σκοτάδι όλους τους απανταχού λησμονημένους φωτογράφους. Και επιτέλους τα Κρατικά φωτομουσεία και ιδρύματα ας πάρουν αντίστοιχες πρωτοβουλίες.







     









Νικόλαος Μπρέστας - Παραμυθιά
http://www.brestas.gr Φωτογραφείο Μπρέστας, Δημήτριος Μπρέστας
Κωνσταντίνου Καραμανλή 87, 46200 Παραμυθιά  Τηλ.:+30.26660.23089



Σπύρος Ξυθάλης - Αγρίνιο
















 Αναστάσιος Σκανάτοβιτς Λαμια -
(ενα μεγαλο μερος του φωτοαρχειου του εχει ο Μιχάλης Τσαγκαρης)

 





















Διονύσιος Δημητριάδης
(ΦΩΤΟΤΕΧΝΗ Γ. ΝΤΕΚΕΛΕΣ) - Καλαμάτα



Χρήστος Αλειφέρης - Καλαμάτα















Εμμανουήλ Σοφίος - Κύθηρα
H πρώτη απόβαση στην Ελλαδα των Συμμαχικών Δυνάμεων στο Καψάλι Σεπτεμβρης 1944
      
 





















Φωτο ΦΩΤΟΠΟΥΛΟΥ - Κιάτο













Γεώργιος Γκουντούλας - Δεσκάτη


Δημήτριος Καραχάλιος - Κόρινθος
Στουρναρας - Βόλος
Κωστας Αλεξανδρου - Βόλος
Κωστας Ζημερης - Βόλος

16.2.11

Ημερίδα με θέμα "Η φωτογραφία στα χρόνια της Αντίστασης. 1941-1944

Κυριακή 27/02/2011
Ημερίδα "Η φωτογραφία στα χρόνια της Αντίστασης. 1941-1944"

Στην ημερίδα που οργανώνεται στο πλαίσιο της έκθεσης "Κώστας Μπαλάφας. Το Αντάρτικο στην Ήπειρο, 1940-1944", θα παρουσιαστούν εργασίες σχετικές με την αντιστασιακή φωτογραφία την περίοδο της γερμανικής κατοχής, τόσο στην Αθήνα, όσο και στην υπόλοιπη Ελλάδα. Ή εκδήλωση θα κλείσει με συζήτηση που θα έχει ως θέμα της τη φωτογραφία ως μαρτυρία.

Στην ημερίδα συμμετέχουν οι:
Ευγένιος Ματθιόπουλος,
Γεωργία Ιμσιρίδου,
Τάσος Σακελλαρόπουλος,
Νίνα Κασσιανού,
Φανή Κωνσταντίνου,
Άλκης Ξανθάκης,
Μανόλης Κασιμάτης,
Στέλιος Κυμιωνής,
Κωστής Λιόντης,
Βασιλική Κομπιλάκου,
Κώστας Καλυβιώτης,
Πλάτωνας Μαυρομούστακος,
Τασούλα Βερβενιώτη,
Γιάννης Κόντος.

22.1.11

Φωτογραφια και τεκμηριωση 3.

Ερευνώντας αν ειναι σκηνή(καρέ) από ταινία ή αυθεντική φωτογραφία συμπλοκής

http://www.preveli.org/files/battle/photo010.htm
Η μάχη στο Βρωμονερό Κρουσώνα στις 14 Ιουλίου 1944. Από αριστερά Σπ. Μυσιρλής που σκοτώθηκε στη μάχη, ο επιτελής Μιχ. Μεταξάκης και ο αντάρτης Ιορδάνης. Φωτογραφία του Άγγλου συνδέσμου Τζων ‘Εμπερσον.

www.kastelli.gr/files/39/1095/teyxos9-2009.pdf



και αλλοι συνδεσμοι
http://www.freeforum-gr.net/index.php?topic=526.0
Τη φωτογραφία τράβηξε ο Άγγλος σύνδεσμος με τον ΕΛΑΣ John Emberson , (τελικά οι Βρετανοί είναι πράγματι ψύχραιμοι) που παρακολουθούσε τις επιχειρήσεις του ΕΛΑΣ . Η σκηνή διαδραματίστηκε στο Βρωμονερό του Κρουσώνα στις 14 Ιουλίου 1944. Ο Μιχάλης Μεταξάκης , επικεφαλής της ελασίτικης ομάδας, αφηγείται: ... πέφτομε σε ενέδρα Γερμανών. Τόσο κοντά, που αρπαχτήκαμε χέρια με χέρια. Δεν μπορούσαμε να πυροβολήσουμε . Παλεύαμε ποιος θα έριχνε τον άλλο κάτω να τον σκοτώσει. Την ώρα που πάλευα εγώ με έναν Γερμανό, γυρίζει ο άλλος Γερμανός να με σκοτώσει αλλά πηδάει ένας αντάρτης, τον καβαλικεύει και τον μαχαιρώνει. Τη γλιτώνω εγώ και εξοντώνω τον Γερμανό. Αστραπιαία, σφαπ, του καρφώνω το μαχαίρι .

http://aris.thesportcafe.com/?p=22099
Αυθεντική φωτογραφία από τον Άγγλο Τζων Εμπερσον στις 14 Ιουλίου 1944.
Κρήτες αντάρτες επιτίθενται με λύσσα σε γερμανούς στρατιωτες.Αριστερα ο θρυλικός ΜΥΣΙΡΛΗΣ που σκοτώθηκε σε άλλη μάχη λίγες μέρες αργότερα. Στο κέντρο ο μέγας ομαδάρχης ΜΙΧΑΛΗΣ ΜΕΤΑΞΑΚΗΣ και δεξιά ο Χανιώτης αντάρτης ΙΟΡΔΑΝΗΣ που εκτελέστηκε στην 1η Σεπτέμβρη 1944....

http://www.ww2f.com/wwii-general/43256-few-interesting-wwii-pics.html
From the battle at Vromonero Krousona,in 14th July 1944.Cretan Guerillas attacking German soldiers.This photo was taken from Allied officer John Eberson

http://www.metafilter.com/7902/Amazing-Photo-of-real-hand-to-hand-combat
Amazing Photo of real hand to hand combat. The page is in Greek but the (600K) picture on top is, I think, worth your while. This is a photo taken by a British liaison officer to the partisans in the Greek island of Crete during WWII (named John Eberson or Emberson), as a group of guerillas confronts a German patrol. What is amazing is the fact that Emberson reached for his camera instead of his gun... This is the closest view of a combat situation I've ever seen captured on film - does anyone know of anything similar on the web? Caption translation inside this thread's comments.

A unique photo taken by British liaison with ELAS [communist Greek resistance group] John Emberson, who was following ELAS operations. The scene took place in Vromonero by Krousonas on July 14 1944. Michael Metaxakis, leader of the ELAS squad describes:
"we fall on a German ambush. We were so close we wound up struggling hand to hand. We couldn't fire our guns. We were fighting to get the other down and kill him. As I was struggling with one German, the other turns to kill me, when another guerilla jumps, rides him and stabs him. I'm safe and I finish off the German. I stab him, sfap, really quick."
Metaxakis is the black clad partisan in the middle.

http://www.militaryphotos.net/forums/archive/index.php/t-91057.html
09-10-2006,
Is that last photo real?
Grivas
09-10-2006,
Is that last photo real?
Yes,from what i know it was taken form an allied officer during an amush on German forces at the battle at Vromonero Krousona(14th July 1944).And the guerillas from left ro right were
1. Misrilis-who later died during that battle 2 Army officer Metaxakis 3. Iordanis
Grivas
09-10-2006,
So how could it be a re-enactment if the one guerilla in the photo died during that battle!!!
Ubar
09-10-2006
why didnt they just shoot them?
John Crighton
09-10-2006,
Caption on second to last photo sounds ore like propaganda than anything else? Where is the next shot of the dead? The last photo is certainly staged. The Germans are not even wearing the most basic required equipment to start with, the boots on the guy German to the left are too big. The tri-color on the helmet would have been gone by 1944 so it was likely captured earlier..... the list goes on. I do not doubt the picture was taken from someone or even the person listed, I simply call staged on the photo. I do not want to take away from your post though. It is still part of the topic and valid. Nice pictures.

Σκηνές από την ταινια με τιτλο ΤΟ ΝΗΣΙ ΤΩΝ ΓΕΝΝΑΙΩΝ (1959)
διαρκεια 100` Ασπρόμαυρη
συντελεστες: Ντιμης Δαδηρας Σκηνοθετης
Δημος Σακελλαριος Κινηματογραφιστής
Μανος Χατζιδακις Συνθέτης
Γιωργος Τσαουλης Μοντάζ
Ολυμπια Φιλμς Παραγωγός
Τασος Ζωγραφος Καλλιτεχνικός Διευθυντής
Τωνης Δημητρας Βοηθός Σκηνοθέτη
Γρηγορης Κουτελιδακης Διευθυντής Παραγωγής
Θανασης Γεωργιαδης Διευθυντής Ήχου
Γιαννης Ιωαννιδης Σεναριογράφος
Ηθοποιοι:
Αλεκος Αλεξανδρακης....Μανώλης
Τζενη Καρεζη....Ντόνα - η Τζένη Καρέζη τραγουδα το ΜΗΝ ΤΟΝ ΡΩΤΑΣ ΤΟΝ ΟΥΡΑΝΟ
Αλικη Γεωργουλη....Μαρία
Λυκουργος Καλλεργης ....ταγματάρχης φον Έρχαρτ
Γκικας Μπινιαρης....Νικόλας
Ανδρεας Ζησιματος,Τακης Χριστοφοριδης ,Αρτεμης Ματσας, Κωστας Στραντζαλης Νωντας Καστανας,Τωνης Δημητρας, Γρηγορης Φαβες, Μιχαλης Λεφας
λιγα λογια:Ένας αξιωματικός του ελληνικού στρατού φτάνει στην Κρήτη, αμέσως μετά την πτώση της στα χέρια των Γερμανών. Σε συνεργασία με αντάρτες και συμμάχους σαμποτέρ συμμετέχει σε σαμποτάζ εγκαταστάσεων των Γερμανών. Η παλιά του αγαπημένη θα του εξασφαλίσει κάποια μυστικά έγγραφα, τα οποία θα κλέψει από τον γερμανό διοικητή.

δειτε προσεκτικα το αποσπασμα και εστιαστε περιπου στο 2.40-2.46 λεπτό

To Νησί Των Γενναίων Μέρος 5ο

21.1.11

Φωτογραφια και τεκμηριωση 2 και τελος.

Το πιο ξεκαθαρο αποδεικτικο στοιχειο προελευσης και χρησης της φωτογραφιας το βρηκαμε σε συνεργασια με τον υπευθυνο του ιστορικου μπλοκ ΚΟΚΚΙΝΟΣ ΦΑΚΕΛΟΣ
http://kokkinosfakelos.blogspot.com/  οπου εκτος οτι μας ενημερωσε,  μας παραχωρησε αντιστοιχα και το βιβλιο για να φωτογραφισουμε.
Βλεπουμε οτι  η φωτογραφια αυτη προερχεται απο το βιβλιο "Οι θυσίες της Ελλάδας στον Β Παγκόσμιο Πόλεμο" που τυπωσε η Ελλαδα το 1946 (αναλυτικα περι του λευκωματος δειτε  ΤΑ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ) για να δειξει στην διεθνη κοινοτητα (και επισης χρησιμοποιηθηκε στην δικη της Νυρεμβεργης) τις καταστροφες και τους θανατους που υπεστη κατα την διαρκεια της κατοχης και απεικονιζει ομαδικη ταφη.
Επισης την φωτογραφια την ειχαμε δει αναμεσα σε αλλες αντιστοιχες σχετικα με τις θυσιες και καταστροφες που εγιναν στην κατοχη  κατα την διαρκεια της ομιλιας της συμβουλου του φωτογραφικου αρχειου του Μουσειου Μπενακη κ. Φανης Κωσταντινου στην ημεριδα που οργανωθηκε στις 28 Φεβρουαριου 2011 με θεμα: Η φωτογραφια στα χρόνια της Αντιστασης 1941-44.


.